• Owidiusz
• Horacy
• Wergiliusz
• Gajusz Juliusz Cezar
• Arystofanes
• Eurypides
• Sofokles
• Ajschylos
• Lao-Tsy
• Homer

Sofokles

Ludzki los jest tragiczny i nie warto się przeciw niemu buntować-gtosil Sofokles. Tymczasem jego własne Życie było pasmem sukcesów literackich i towarzyskich.
Muzy sprzyjały mu od dzieciństwa. Już w wieku 16 lat przewodził chórowi, śpiewającemu pieśń dziękczynną po bitwie pod Salaminą (480 p.n.e.), w której Grecy zmusili do odwrotu wojska perskie. Nadawał się do tej roli znakomicie. Ojciec, właściciel wytwórni broni, zadbał, by syn zdobył kompletne wykształcenie - posiadł znajomość ówczesnej poezji, ale też umiejętność śpiewu i tańca. A nawet więcej: sztukę miłego obejścia w towarzystwie, dzięki której współcześni zapamiętali Sofoklesa nie tylko jako młodzieńca zdolnego, ale i jako czarującego kompana.

Udowodnił to zwłaszcza w Kole Peryklesa, pierwszym w historii związku intelektualistów, który utworzył ten przywódca demokracji ateńskiej. A Sofoklesowi w dowód zaufania powierzał tak odpowiedzialne funkcje, jak członkostwo kolegium skarbników, zarządzających kasą ateńskiego Związku Morskiego.

Ogól Ateńczyków znał jednak Sofoklesa głównie jako tragika i to wyjątkowo uzdolnionego. Już jako 28-latek w zawodach dramaturgicznych pokonał starego mistrza Ajschylosa. A pierwsze miejsce przyznano mu w połowie zawodów, w których uczestniczył. Był autorem aż 120 tragedii, z których do naszych czasów dotrwało zaledwie siedem. Oglądano je chętnie, mimo iż Sofokles przedstawiał w nich skrajnie pesymistyczne wizje ludzkiego losu. Jego bohaterowie najczęściej przegrywają - nawet jeżeli racja moralna jest po ich stronie. Przegrała Antygona, która pogrzebała zwłoki swego brata, Polinejkesa, w imię odwiecznych praw boskich, ale wbrew zakazowi Kreona, władcy Teb. Jeszcze większą klęskę poniósł bohater tragedii Król Edyp. Nieświadomie zabił własnego ojca i poślubił swą matkę. Poszukując winnych sprowadzenia na miasto zarazy - zemsty bogów, odkrywa, że to on sam jest przyczyną zbiorowego nieszczęścia.

Swoje przekonania dramaturg pragnął wyrazić w formie jak najbardziej dobitnej. Dlatego jako pierwszy wprowadził na scenę trzeciego aktora, co znacznie podniosło płynność akcji. Akq'a w tragediach Sofoklesa po raz pierwszy w historii posiada wyraźne zawiązanie, kulminację konfliktu i jego rozwiązanie. W dodatku historię opowiadał nie za pomocą obszernych, statycznych pieśni chóru, lecz poprzez sceny dialogowe, które znacznie zdynamizowały opowieść. To istota przełomu wprowadzonego przez Sofoklesa do sztuki teatralnej: od jego czasów tragedia staje się gatunkiem akcji, a nie sposobem głoszenia podniosłych rozważań moralnych.

Talent poetycki nie opuszczał go do końca niezwykle długiego życia. Pieśń o urodzie wsi rodzinnej, jaką zawarł w sztuce Edyp w Kolonie, napisanej tuż przed śmiercią, należy do naj świetniej szych strof, jakie wyszły spod jego pióra. Nie opuszczała go także sława. Legenda powiada, że po śmierci wielkiego dramaturga nie można było złożyć jego ciała w rodzinnym grobie, ponieważ znajdował się na terenach zajętych przez Spartan, z którymi Ateny były w stanie wojny. Jednak Dionizos, bóg opiekujący się sztuką dramatyczną, ukazał się we śnie dowódcy Spartan i nakazał mu, by zezwolił na pogrzeb jego sługi. Dowódca ustąpił i wysłał do Aten herolda z zawiadomieniem, że zgadza się na pogrzebanie Sofoklesa w jego rodzinnej ziemi.

496 p.n.e. - Sofokles rodzi się w podateńskiej wsi Kolonos 468 - pierwsze zwycięstwo w pojedynku tragików 443 - wystawienie Antygony 429 - wystawienie Króla Edypa 406 p.n.e. - Sofokles umiera w Atenach 401 p.n.e. - pośmiertne wystawienie ostatniej sztuki. Edypa w Kolonie, przez wnuka Sofoklesa.